Maddenin Plazma Hali Nedir?

Maddenin Plazma Hali Nedir?

Cam kürenin içinde, belirli bir basınç altında soygaz ya da soygaz karışımları bulunur (Şekil 2.20) Elektrik enerjisi ile kürenin içindeki gaz atomları iyonlaştırılır. (Artı veya eksi yüklü hâle getirilir.) İyonlaştırılmış gazlar artık gazların sahip oldukları özelliklerden farklı özelliklere sahiptir. Örneğin elektrik ve manyetik alandan etkilenirler. Gazın iyonlaşmış hâline plazma denir.

plazma-topu

maddenin-kati-sivi-gaz-plazma-halleri

Şekil 2.21’de maddenin katı, sıvı, gaz ve plazma hâlleri için moleküller arasındaki me-safeler modellenmiştir. Gaz hâlinde bulunan bir madde, normalde elektriksel olarak yalıtkandır yani elektrik akımını kolayca iletemez. Fakat fizikçiler, oldukça yüksek sıcaklıklara çıkarılan bu yalıtkan gazların iyi bir iletkene dönüştüğünü keşfetmişlerdir. Çünkü bu tür bir işlemden geçen gaz, elektrik akımını ileten serbest elektronlar ve iyonlar içeren plazmaya dönüşür. Uygulamalardaki gelişmelerle birlikte daha düşüksıcak-lıklarda da plazmalar üretilebilmektedir.

Çevremizde maddenin plazma hâlini plazma topları, floresan lambalar ve neon lambalarda gözlemleyebiliriz. Doğa olaylarından şimşeklerin yanı sıra yıldırımlar, kuzey kutup ışıkları (Aurora Borealis) ve güney kutup ışıkları (Aurora Australis) da maddenin plazma hâline birer örnektir (Şekil 2.22). Güneş ve neredeyse diğer bütün yıldızlar plazma hâlde bulunur. Büyük kısmı plazma hâlde bulunan bir evrende, plazma üzerine araştırmalar yapmak evrenin yapısını anlamak için oldukça önemlidir.

kutup-isiklari

 

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir